"ويتامين C"

کشف ويتامين C داستان جالبي دارد . در قرن 19 ، دريانوردان انگليسي براي رهايي از نوعي بيماري که در دريا به آن مبتلا مي شدند و بعداً اسکروي * نام گرفت ، مقدار زيادي ليمو در کشتي خود حمل مي کردند . براي همين به آنها" ملوان ليمويي" مي گفتند. اسکروي بيماري مهلکي بود که کاشفان سرزمين هاي دور پس از مدت طولاني که بر روي آب سفر مي کردند به آن مبتلا مي شدند و بسياري از آنها در اثر اين بيماري مي مردند. اسکروي کمبود طولاني مدت ويتامين C است.

اين مطلب انگيزه اي شد براي جستجوي عامل درمان اسکروي در پرتقال ، که منجربه کشف ويتامينC در سال 1928 شد و اسيد اسکوربيک ** نام گرفت. انسان و بعضي حيوانات فاقد آنزيم لازم براي توليد ويتامين C در بدن هستند از اينرو نيازمند دريافت آن از طريق غذا مي باشند.

ويتامينC  از نظر غذايي بسيار حساس است و به راحتي در اثر حرارت و تاثير مواد قليايي از دست مي رود . حرارت پخت نيزموجب کاهش اين ويتامين در سبزيجات مي شود .

شما از ويتامين C زياد شنيده ايد و از تأثير آن بر سرماخوردگي آگاهيد ، دليل اين همه فوائد ويتامين C در بدن چيست؟ اين ويتامين چه اعمال ديگري در بدن انجام مي دهد؟

ويتامين C در واکنشهاي شيميايي بدن به عنوان يک حمل کننده الکترون عمل مي کند ، اين ويتامين مهمترين آنتي اکسيدان*** محلول در آب است . آنتي اکسيدان به موادي گفته مي شود که با حرکت در خون ، مواد شيميايي را که به بافتها لطمه مي رسانند را خنثي مي کنند.  به اين دليل است که ويتامينC در جلوگيري از بروز يا بهبود بسياري از بيماري هاي مزمن دوران کهنسالي مؤثر است .

اين ويتامين نقش زيادي  در بدن ايفا مي کند که دانستن آن براي شما بي فايده نيست :

· ويتامين  C ، در سلامت پوست و لايه هاي محافظتي بدن مؤثر است. پوست انسان را با طراوت نگاه مي دارد و موجب جواني پوست مي شود ؛  به همين دليل است که به مخلوط  يک قاشق آب ليموي تازه و يک قاشق عسل در يک ليوان آب سرد که صبحگاه خورده شود، اکسير جواني گويند. ويتامينC موجب حفظ پوست در برابر اشعه ماوراء بنفش خورشيد مي شود از اينرو کساني که در معرض نور مستقيم خورشيد هستند بهتر است براي حفاظت از پوستشان ويتامينC بيشتري مصرف کنند .

· با کمبود مصرف ويتامين  Cپوست خشک مي شود و در زير آن ، خون مردگي هايي به صورت دانه دانه مشاهده مي شود . لثه زخم شده و دهان خشک مي شود ، در واقع يکي از بارزترين علائم کمبود ويتامين C اين است که اگر بازو يا ران فرد را لمس کنيد پوست او دانه دانه و بر جسته احساس مي شود .

ويتامين C ، موجب افزايش ايمني بدن در برابر بيماري ها مي شود ،  به فعاليت مناسب هورموني بدن کمک مي کند . يکي از نکاتي که در مورد اين ويتامين قابل ذکر مي باشد ، اين است که طي تحقيقاتي که آخرين آنها در سال 92 صورت گرفت مصرف ويتامين  Cاز بروز سرماخوردگي جلوگيري نمي کند بلکه به تخفيف عوارض آن کمک مي نمايد از اينرو توصيه مي شود درطول مدت سرماخوردگي ، مواد غني ازويتامين C  به وفور مصرف شود. از تأثيرات ديگر اين ويتامين ، افزايش جذب آهن موجود در غذا است ؛ از اينرو توصيه مي شود ، به عنوان پيش غذا سالادهاي حاوي سبزيجات خورده شود تا ويتامين C موجود درآن جذب آهن غذا را افزايش دهد . کساني که مبتلا به کم خوني هستند و رژيم غني از آهن و اسيد فوليک دارند، مصرف ويتامين C به استفاده بيشتر بدن آنها از آهن خورده شده کمک خواهد کرد .

عوارض کمبود ويتامين C ، زماني ظاهر مي شود که بيش از يکماه ويتامين بسيار کم دريافت شود ؛ دراين زمان بيماري اسکروي با عوارضي که گفته شد ظاهر شده و در اثر عدم درمان منجر به مرگ فرد مي شود . کمبود اين ويتامين حتي در نوزادان هم ديده مي شود ، کودکاني که از شير مادر تغذيه نمي کنند و اين ويتامين را از منابع ديگر نيز دريافت نمي کنند ، لثه هاي زخمي و خون آلود دارند که علامت کمبود ويتامين است .

ميزان ويتامين مورد نياز بدن در يک فرد بالغ روزانهmg  600 است که در بارداري و شير دهي نياز بدن به آن افزايش مي يابد.

در صورتي که براي حفظ رنگ سبزي ها از بي کربنات سديم استفاده شود vit C به ميزان زيادي تخريب مي شود .

منابع غذايي ويتامينC کدامها هستند؟

ويتامين C ، هم در بافتهاي گياهي و هم دربعضي محصولات حيواني موجود است . غني ترين منابعC ، ميوه ها و سبزي ها هستند ، آب مرکبات نيز داراي ميزان زيادي ويتامين C است.

74 ميلي گرم vit C دارد

هر کيوي

341 ميلي گرم vit C دارد

هر فلفل سبز

74 ميلي گرم vit C دارد

هر پرتقال

68 ميلي گرم vit C دارد

يک برش بزرگ طالبي

124 ميلي گرم vit C دارد

1 ليوان آب پرتقال تازه

 

ويتامين C به ميزان توصيه شده و با حداقل 1 ليوان آب خورده شود تا معده را آزار ندهد .

 توت فرنگي ، کلم بروکلي ، گريپ فروت ، گوجه فرنگي ، انبه ، ليمو ، گل کلم ، سيب زميني ، هندوانه ، اسفناج ، کلم ، نارنگي و ديگر ميوه ها و سبزي ها ، منابع گياهي داراي ويتامين C و جگر ، منبع حيواني داراي ويتامين C است.

سيگاري ها و زناني که از قرصهاي جلوگيري از بارداري استفاده مي کنند نياز بهVitC بيشتري دارند.

افرادي که بيش از نيازشان vit C دريافت مي کنند بدنشان به ميزان زياد vit C وابسته شده و با دريافت در حد استاندارد مبتلا به کمبود مي شوند .

مصرف مکمل VitC نبايد خود سرانه باشد خصوصاً در افرادي که مبتلا به ديابت هستند ، چرا که کليه آنها سنگ ساز است ؛ همچنين افرادي که به آنها رژيم غذايي کم نمک توصيه شده با مشورت پزشکVit C  تکميلي دريافت کنند ، زنان باردار و شيرده نيز بايد با توصيه پزشک VitC دريافت کنند.

کارشناس تغذيه تبيان