خواص نعناع

نعنا یا نعناع گیاهی است از تیره دو لپه ای های پیوسته گلبرگ كه سردسته تیره نعناعیان می باشد و جز سبزی های خوراكی است. از محل گره های ساقه، ریشه هایی خارج می شوند كه ساقه جدید را درست می كنند. بنابراین اگر شما فقط یك ساقه نعناع در باغچه خود بكارید، به زودی تمام باغچه شما پر از نعناع می شود. به همین دلیل در فارسی به آن هزارپا می گویند.

نعنایی كه به عنوان سبزی خوردن مصرف می كنیم، با نعنایی كه به صورت خودرو در كوه می روید متفاوت است. البته از نظر شكل ظاهری، بو، طعم و مزه تقریباً شبیه به هم هستند، ولی از نظر اثرات درمانی، نعنای كوهی قوی تر است.

البته خوردن نعنایی كه پرورش داده می شود و به عنوان سبزی خوردن مورد استفاده قرار می گیرد، با غذای روزانه، مخصوصا ناهار توصیه می شود.

در مواردی كه ناراحتی های معده وجود دارد، خوردن نعنای تازه نه تنها معده را ناراحت نمی كند، بلكه درمان كننده ی ناراحتی معده هم می باشد.

نعنای كوهی یا نعنای فِری، از نظر كاربرد و خواص از نعنای معمولی كه پروزش داده می شود، بسیار عالی تر، قوی تر و مؤثرتر است.

این گیاه در دامنه ها و ارتفاعات متوسط رویش دارد. بو و عطر بسیار نافذی دارد و در كرم هایی كه برای پوست ساخته می شوند، مورد استفاده قرار می گیرد.

این گیاه، گل های ریز و آبی رنگی دارد و قسمت های مورد استفاده این گیاه، گل، برگ و ساقه ی آن است.

ادامه نوشته

خواص هویج

هویج سبزی ای شیرین، خوشمزه، اشتها آور، ادرارآور و از بین برنده یبوست است.

درمان کننده خوبی برای بیماری اسهال خونی و بیماری های ناشی از ورود کرم و انگل به بدن است و همچنین برای درمان زخم های عمیق مصرف می شود.

مواد مغذی موجود در هویج

هویج منبع غنی بتاکاروتن می باشد. بتا کاروتن مسئول رنگ نارنجی هویج است. هرچه بتا کاروتن زیاد تر باشد، هویج نارنجی تر می شود.

بتا کاروتن پیش ساز ویتامین A است، یعنی در بدن تبدیل به ویتامین A می شود.

ویتامین A برای تقویت سیستم ایمنی، محافظت از پوست، ریه، لوله گوارشی و همچنین در رشد سلول ها و تولید مثل حائز اهمیت است.

بتا کاروتن، یک آنتی اکسیدان است و بیماری های ناشی از پیری را کاهش می دهد.

منابع غنی این ویتامین عبارتند از: جگر، روغن جگر ماهی، شیر و لبنیات، کره و تخم مرغ. علاوه بر منابع فوق، ویتامین A در سبزیجات سبز و زرد رنگ نیز یافت می شود، از قبیل: سیب زمینی، اسفناج، هویج، کدو و خردل.

هویج به جز بتا کاروتن دارای فیتوکمیکال( Phytochemical) نیز است. این ماده به همراه فیبر محلول و دیگر مواد مغذی موجود در هویج فواید زیادی را به ما ارزانی می دارد.

این فواید شامل: جلوگیری از پیر شدن، محافظت بدن در مقابل بیماری ها، جلوگیری از آب مروارید، جلوگیری از پوکی استخوان و همچنین جلوگیری از عفونت مجاری ادراری است.

مقدار مواد مغذی در 100 گرم هویج

 

انرژی	43 کالری
پروتئین	1 گرم
کربوهیدرات	10 گرم
فیبر	3 گرم
چربی	0
کلسترول	0
سدیم	35 میلی گرم
کلسیم	27 میلی گرم
آهن	1 میلی گرم
ویتامین C	9 میلی گرم
ویتامین A	28129 واحد بین المللی

خواص هویج

* هویج، موجب تقویت سیستم ایمنی بدن می شود.

* هویج، مقدار کلسترول خون را پایین می آورد.

* اگر هویج مصرف کنید، بینایی شما تقویت می شود و می توانید در شب بهتر ببینید.

* اگر اسهال دارید، هویج مصرف کنید.

* هویج بدن را از سرما محافظت می کند.

* هویج، تصفیه و تمیز کردن کبد را با خارج کردن صفرا و چربی ها انجام می دهد و کلیه ها را تقویت می کند.

* خوردن هویج برای تمیز کردن و استحکام دندان ها مفید است.

* هویج دارای هورمونی است که مانند انسولین عمل می کند و قند خون را تنظیم می کند. لذا برای بیماران دیابتی بسیار مفید است.

* افراد زیادی هستند که برای محافظت پوست شان در برابر اشعه خورشید، هویج می خورند.اما شما مراقب باشید، زیرا هویج پوست تان را از سوختگی آفتاب محافظت نمی کند.

هویج و خانم ها

* مادران شیرده اگر هویج بخورند، شیرشان زیاد می شود.

* هویج به کاهش خونریزی قاعدگی کمک می کند.

هویج و سرطان

* مصرف 1 عدد هویج در روز، از بروز سرطان ریه جلوگیری می کند.

* هویج مانند دیگر سبزی ها دارای فیبر است ، از این رو از سرطان روده بزرگ جلوگیری می کند.

* دریافت زیاد کاروتن، 20 درصد سرطان سینه را در زنان یائسه کاهش می دهد.

* دریافت زیاد کاروتن، 50 درصد سرطان مثانه، رحم، پروستات، کولون (روده بزرگ)، حنجره و مری را کاهش می دهد.

هویج و پوست

* هویج دارویی برای بهبود زخم است.

* با مصرف هویج، آکنه و جوش را از بین ببرید.

* هویج را با مقدار کمی نمک مخلوط کنید. مخلوط حاصل برای درمان اگزما به کار می رود.

هویج و درمان بیماری ها

* افرادی که هویج مصرف می کنند، بیماری های قلبی را از خود دور می کنند.

* هویج درمان کننده سنگ صفرا، بیماری های کبدی، سیفلیس و سل است.

* از سرفه های مداوم جلوگیری می کند.

* در زمان های قدیم، مصریان از هویج در درمان نیش زهرآلود مارها استفاده می کردند.

* پزشکان، هویج را برای درمان  گازکرفتگی سگ تجویز می کردند.

- در بهبود شبکوری، ناراحتی های پوستی، آب مروارید، خشکی پوست، آسیب به اعصاب شنوایی، چشایی و بویایی موثر است.

خواص آب هویج

- 1 لیوان آب هویج دارای 2 گرم پروتئین و 94 کالری انرژی است.

- آب هویج کاهش دهنده اسید اوریک خون است، لذا برای بیماران نقرسی مفید است.

- آب هویج به خاطر وجود کاروتن و کلسیم، برای کودکان در حال رشد بسیار خوب و مفید است.

کلسیم هویج به راحتی هضم می گردد.

مقدار کلسیم در هویج 6 برابر مقدار آن در سیب زمینی است.

زیاده روی در مصرف هویج

- زیاد مصرف کردن هویج باعث تغییر رنگ پوست می گردد. رنگ پوست زرد مایل به نارنجی می شود. اما نگران نباشید، چراکه اگر هویج مصرف نکنید، دوباره پوستتان به همان رنگ قبلی برمی گردد.

هویج پخته بهتر است یا خام؟

پختن هویج باعث از بین رفتن فیبر می شود، اما کاروتن در اثر پختن از بین نمی رود. بخارپز کردن بهترین طریقه پختن است.

نتیجه یک مطالعه نشان داد هویج پخته شده ، آنتی اکسیدان های بیشتری از هویج خام دارد. پختن هویج همراه با مقدار کمی روغن میزان آنتی اکسیدان های موجود در آن، به نام های بتاکاروتن و اسید فنولیک را افزایش می دهد.

هویج خام را همانند آدامس بجوید و استرس را از خود دور کنید.

مقدار مصرف هویج برای درمان چند بیماری

فشار خون بالا

روزانه 100 میلی لیتر آب هویج تازه را بنوشید و این کار را مدت 30 روز انجام دهید.

یبوست

آب هویج و عصاره آن را با هم مخلوط کنید و درون 1 لیوان بریزید. سپس، یک قطره روغن زیتون در لیوان بریزید و با مقداری عسل مخلوط کنید. 80 میلی لیتر از مخلوط حاصل را در صبح و شب بنوشید.

تقویت بینایی در شب

250 گرم هویج تازه را در قابلمه بریزید و 2 قاشق غذاخوری روغن زیتون به آن بیافزایید و آرام بگذارید تا بپزد. سپس آن را میل کنید. این کار را تا 7 روز انجام دهید.

تمام مواد غذایی طبیعی دارای خواص اعجاب انگیزی هستند که هنوز خواص کامل آن ها را درک نکرده ایم و نیاز به آزمایشات متعددی دارد.

مریم سجادپور- کارشناس تغذیه

فواید پیازچه برای سلامتی

پیازچه در اغلب موارد برای بهبود طعم و مزه ی غذاها به کار برده می شود. اما علاوه بر این که این گیاه بسیار خوش مزه و خوش طعم است، دارای فواید تغذیه ای زیادی نیز می باشد.

 

پیازچه مانند سیر و تره فرنگی از خانواده ی آلیوم می باشد و پیاز آن قبل از این که به طور کامل رسیده شود از زمین چیده می شود.

 

بسته به موقعیت جغرافیایی که پیازچه در آن به وجود آمده و رشد کرده است اسامی متفاوتی را برای آن برشمرده اند که عبارت هستند از: Scallion, Spring onion,  green onion و... .

 

 

فواید تغذیه ای پیازچه:

پیازچه فواید زیادی دارد که اغلب آن ها مانند پیاز است. از آن جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:

* کاهش قند خون

* کاهش کلسترول خون بالا

* کاهش فشار خون بالا

* کاهش ریسک پیشرفت سرطان کولون و دیگر سرطان ها

* کاهش التهاب

از اجزای تشکیل دهنده ی پیازچه می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1) آلیل پروپیل دی سولفاید

مشخص شده است که این ترکیب سطوح قند خون را کاهش می دهد. آلیل پروپیل دی سولفاید این کار را با افزایش میزان انسولین در دسترس انجام می دهد. به این ترتیب که به دلیل داشتن دی سولفید با انسولین رقابت کرده و جای انسولین در کبد را اشغال می کند؛ انسولین در کبد غیر فعال است.

2) کوئرستین

کوئرستین ترکیبی است که در پیازچه ها یافت می شود و دارای فواید ضدالتهابی و آنتی اکسیدانی است.

3) کروم

پیازچه ها غنی از کروم هستند. کروم یک ماده ی معدنی ضروری است که بدن از آن برای تنظیم گلوکز، سوخت و ساز بدن و ذخیره سازی ماکرونوترینت ها استفاده می کند. در واقع کروم جزئی از فاکتور تحمل گلوکز است.

از طرفی کروم موجب کاهش کلسترول تام همراه با افزایش کلسترول خوب(HDL) و کاهش تری گلیسیرید می شود.

جالب است که بدانید همان اجزایی که مسئول بوی خاص پیازچه هستند، بیشترین فواید را برای سلامتی به ارمغان می آورند.

4) ویتامین C

پیازچه ها غنی از این ویتامین هستند. ویتامین C نه تنها به ارتقاء سیستم ایمنی بدن کمک می کند بلکه از بدن در برابر بیماری های قلبی – عروقی، بیماری های چشمی و چین و چروک های پوستی محافظت می کند.

5) دیگر مواد

از دیگر مواد مغذی که در پیازچه ها یافت می شود می توان به فیبر، منیزیم، ویتامین B6، پتاسیم و مس اشاره کرد.

چگونه از پیازچه ها استفاده کنیم؟

پیازچه دارای طعم ملایمی است که به عنوان یک سبزی چند منظوره می توان از آن در غذاهای مختلف استفاده کرد.

هر دو قسمت حبابی شکل سفید رنگ و رشته های سبز رنگ پیازچه خوردنی هستند.

پیازچه را می توان به صورت خام همراه با سبزی خوردن مصرف نمود یا این که آن را به صورت خام در کنار خوراک های مرغ و گوشت ها به صورت تزئین زیبایی قرار داد و البته همراه با غذا آن را خورد!

علاوه بر این، پیازچه های ریز ریز شده و خرد شده را می توان درون سالادها، سُس ها و سوپ ها ریخت و یا این که آن را بر روی غذاهایی چون پیتزاها، ماکارونی ها و... قرار داد.

 

برخی افراد با پیازچه املت درست می کنند که بسیار مطبوع است.

کوکوی پیازچه را هم امتحان کنید.

تهیه و ترجمه: مریم مرادیان نیری – کارشناس تغذیه تبیان

توت سفید و فواید آن

توت سفید و فواید آن 

درخت توت سفید، بزرگ، تنومند و دارای برگ های پهن است که در تغذیه ی کرم های ابریشم مورد استفاده قرار می گیرد.

قسمت هایی که در تغذیه و پزشکی مورد استفاده قرار می گیرند، عبارت هستند از: میوه، برگ، شیره، پوست شاخه های تازه.

توت سفید میوه ای آب دار، ریز، شیرین و لذیذ است. توت سفید را تازه می خورند و برای مصارف زمستان آن را خشک کرده و مانند کشمش می خورند.

در زبان عربی توت سفید را " توت الابیض " گویند.

خواص درخت توت

جوشانده ی پوست خشک شاخه های جوان و تازه ی درخت توت برای لینت مزاج مفید است.

جوشانده ی برگ آن با برگ انگور جهت رنگ مو استفاده می شود.

از ضماد کوبیده برگ آن با روغن زیتون برای درمان سوختگی استفاده می شود.

اگر برگ تمیز درخت توت سفید را بکوبید، شیره ای از آن به دست می آید که التیام و جوش خوردن زخم ها را تسریع می کند.

10 فایده ی توت ها

پیشگیری از سرطان:

توت ها منبع خوبی از فیتونوترینتی توانا به نام رزوراترول(resveratrol) هستند که در انگور نیز یافت می شوند. محققان معتقد هستند که با کمک این ماده ی غذایی گیاهی می توانند هم از بروز سرطان ها پیشگیری کنند و هم این که با سرطان ها بجنگند.

افزایش طول عمر:

توت ها به دلیل وجود رزوراترول می توانند موجب افزایش طول عمر افراد شوند. در مطالعات متعددی نشان داده شده است که رزوراترول موجود در توت ها موجب افزایش طول عمر موش ها شده است.

تصفیه ی خون:

در طب چینی، توت ها به عنوان یک عامل تصفیه ی خون در نظر گرفته می شوند، به این معنا که خون را تمیز کرده، تولید آن را افزایش داده و به طور کلی موجب تقویت کل سیستم خونی می شود.

تقویت کلیه ها:

در طب چینی این عقیده وجود دارد که توت سفید موجب تقویت عملکرد کلیه ها می شود.

پاک کننده ی کبد:

یکی دیگر از باورهای موجود در طب چینی این است که توت سفید به طور موثری می تواند کبد را پاک و تمیز کند.

بهتر شنیدن و بهتر دیدن:

در چین، با برگ درخت توت سفید چای تهیه کرده و معتقدند که این چای به افراد کمک می کند تا بهتر ببینند و بهتر بشنوند.

درمان یبوست:

در ترکیه، درمانی برای رفع یبوست وجود دارد که آن خوردن توت سفید به همراه یک لیوان آب آن هم با معده ی خالی است.

درمان کم خونی:

به دلیل وجود آهن زیاد در توت ها، این میوه های خوش مزه برای درمان کم خونی فقر آهن نیز کاربرد دارند.

درمان سرماخوردگی و آنفلوآنزا:

در ترکیه، شیره ی توت به عنوان یک درمان برای سرماخوردگی و آنفلوانزا به کار می رود. اثر بخشی این روش به دلیل وجود ویتامین C بالای این ماده ی غذایی می باشد.

درمان سفید شدن زودرس موها:

در خیلی از کشورها از توت ها برای درمان و علاج سفید و یا خاکستری شدن زودرس موها استفاده می شود.

توصیه هایی از بزرگان

* حکیم ابونصر هروی در کتاب خود توصیه می کند که موقعی توت بخورند که شکم خالی باشد. (چون توت را بخورند وقتی که معده پاک بود زود از معده بشود و اندر تن هیچ خلط برنیانگیزد.)

به طور کلی بهترین موقع خوردن توت، صبح ناشتا و یا عصر در فاصله غذای ظهر و شام است که زود هضم می شود و مواد غذایی آن بهتر جذب بدن می شود.

معمولا اگر روی غذاهای سنگین مخصوصا گوشتی، آن را بخورند هضم آن مشکل می شود و تولید نفخ در شکم و روده ها می کند.

* ابوبکر مطهر جمالی یزدی در کتاب فرخ نامه، مدعی است که اگر بخواهند میوه توت سفید، سیاه شود، گودالی نزدیک ریشه ی درخت توت بکنند و دو غربال توت سیاه در بُن درخت انبار کنند تا سال دیگر توت سفید توت سیاه به بار آورد. همچنین اگر توت سفید در بُن درخت توت سیاه کنند، سپید گردد!

گردآوری و ترجمه: مریم مرادیان نیری – کارشناس تغذیه تبیان

"ويتامين B12"

"ويتامين B12"

در ادامه بحث معرفي ويتامينها ي محلول در آب در اين مطلب به معرفي ويتامينB12  مي پردازيم.

B12 يا کوبال آمين * يک ويتامين حساس و مهم است . اين ويتامين موجب درمان يک نوع کم خوني خطرناک به نام پرنشيز** مي شود . ويتامين B12 که شايد تا به حال آمپولهاي تقويتي آنرا تزريق کرده باشيد ، آخرين ويتاميني بود که کشف شد . اين ويتامين رابطه نزديکي با اسيد فوليک دارد .

اين ويتامين بسيار حساس است و به سرعت تخريب مي شود . تحمل نور ، حرارت و مواد اسيدي و قليايي را ندارد . حتي در بدن هم به سرعت تخريب مي شود . در حقيقت اگر وسيله خاصي براي انتقال آن به خون وجود نداشت ما اصلاً  B12 دريافت نمي کرديم .

اما اين وسيله خاص چيست؟

با خوردن غذاي حاوي اين ويتامين و ورود آن به دهان همزمان يک عامل پروتئيني ترشح مي شود که به B12 متصل مي شود و محافظت از آن را تا ابتداي روده بر عهده مي گيرد . در مرحله بعد باز هم محافظ ديگري ، به نام فاکتور داخلي *** وجود دارد که يک عاملي پروتئيني ، براي محافظت از B12 در برابر محيط هاي اسيدي و قليايي به شمار مي رود . فاکتور داخلي مثل  گاردي محکم ، B12 را صحيح و سالم تا ديواره روده رسانده و آنرا به خون منتقل مي کند . در خون نيز 2 عامل ديگر موجود است که دست B12 را گرفته به کبد ، استخوانها و ساير اندامها  مي برد.

اما نقش اين ويتامين مهم دربدن چيست؟

B12 در توليد سلولهاي بدن نقش دارد و نقش آن مانند اسيد فوليک، شرکت در همانند سازي ژن هاي هسته سلول است . تکثير سلولي در دستگاه گوارش ، مغز استخوان و بافت عصب با کمک B12 صورت مي گيرد . اگر B12 دريافت نکنيم ظرف حدود يکسال ذخيره موجود در کبد تمام شده و توليد سلولي در اندامهاي ياد شده دچار اختلال مي شود .

· B12 در دستگاه گوارش به توليد سلولهاي مخاطي ديواره کمک مي کند . اگر B12 نباشد زبان متورم و سرخرنگ
مي شود و اختلالات گوارشي مثل اسهال بروز مي کند .

· B12 در مغز استخوان موجب توليد سلولهاي خوني مي گردد ،  در صورت کمبود B12 ، ژنهاي موجود در گلبولهاي قرمز بزرگتر از حد طبيعي شده ،  زود از بين مي روند و فرد مبتلا به کم خوني مگالوبلاستيک ****مي شود .

· B12 در بافت عصبي نقش توليد سلولهاي رشته هاي عصبي را عهده دار است  . کمبود B12 اختلالات عصبي را به همراه دارد که کرخي و لرزش بدن است و سوزش در پاها نيز احساس مي شود .

در صورتيکه تعدادي ازعلائم کمبود B12 ، در شما بروز کرد به پزشک مراجعه کرده و با آزمايش خون ميزانB12 و اسيد فوليک خونتان را کنترل کنيد .

کمبود B12 در چه کساني بروز مي کند ؟

کمبود B12 در افرادي که رژيم گياهي *****صرف دارند و شير و تخم مرغ نمي خورند ، بروز مي کند زيراB12  فقط درمنابع غذايي حيواني موجود است . در افراد کهنسال که ترشح اسيد معده و فاکتور داخلي کاهش مي يابد ، کمبود B12 عارض مي شود  ، در واقع رنگ زرد چهره، زبان سرخ و ناتوانيهاي عصبي را در نتيجه اين کمبود مي دانند . ميزان مورد نياز بدن يک فرد بزرگسال 2 ميکرو گرم است  که در زمان بارداري و شير دهي نياز فرد بيشتر مي شود . افرادي که جراحي معده انجام داده اند و بخشي از معده ، تمام معده يا قسمت انتهاي روده آنها ( ايلئوم ) برداشته شده است ، و کساني که از قرصهاي درمان کننده زخم دستگاه گوارش استفاده مي کنند بيشتر در معرض کمبودB12  هستند .

ويتامينB12 در کدام مواد غذايي موجود است؟

B12 فقط در مواد غذايي حيواني يعني گوشت و فرآورده هاي حيواني مثل شير و تخم مرغ موجود است .

· جگر غني ترين منبعB12  است .

· گوشت گاو ، ماهي تن و قلوه داراي ميزان زيادي B12 هستند .

· شير ، پنير و تخم مرغ نيز ميزان قابل توجهي B12 دارند .

البته معمولا در پروسه پخت مواد غذايي 70 درصد از ويتامين از دست مي رود ؛ به کار گيري روش مناسب پخت بسيار مهم است ، براي پخت هرگز نبايد از جوش شيرين استفاده کرد .

در صورت ابتلا به کم خوني ناشي از کمبودB12 :

 ·  مصرف مکمل يا تزريقB12 طبق دستور پزشک ضروري است .

·  در رژيم غذايي خود مواد حاويB12 فراوان تغذيه کنيد .

·  مصرف ديگر مکمل هاي ويتاميني بيش از نياز ( ويتامين C,B) نيز مي تواند موجب کاهش B12 در بدن شود .

با خوردن چه ميزان  مواد غذايي نياز B12 ما تأمين مي شود ؟

با خوردن غذايي که ، داراي 100 گرم گوشت قرمز يا 200 تا 300 گرم گوشت مرغ است و مصرف 2 ليوان شير يا ماست در روز ، B12 مورد نياز ما تأمين مي شود .

بانوان باردار و افراد مسن نيز با مصرف مرتب جگر مي توانند ، B12 مورد نيازشان را تأمين کنند .

کارشناس تغذيه

"ويتامين C"

"ويتامين C"

کشف ويتامين C داستان جالبي دارد . در قرن 19 ، دريانوردان انگليسي براي رهايي از نوعي بيماري که در دريا به آن مبتلا مي شدند و بعداً اسکروي * نام گرفت ، مقدار زيادي ليمو در کشتي خود حمل مي کردند . براي همين به آنها" ملوان ليمويي" مي گفتند. اسکروي بيماري مهلکي بود که کاشفان سرزمين هاي دور پس از مدت طولاني که بر روي آب سفر مي کردند به آن مبتلا مي شدند و بسياري از آنها در اثر اين بيماري مي مردند. اسکروي کمبود طولاني مدت ويتامين C است.

اين مطلب انگيزه اي شد براي جستجوي عامل درمان اسکروي در پرتقال ، که منجربه کشف ويتامينC در سال 1928 شد و اسيد اسکوربيک ** نام گرفت. انسان و بعضي حيوانات فاقد آنزيم لازم براي توليد ويتامين C در بدن هستند از اينرو نيازمند دريافت آن از طريق غذا مي باشند.

ويتامينC  از نظر غذايي بسيار حساس است و به راحتي در اثر حرارت و تاثير مواد قليايي از دست مي رود . حرارت پخت نيزموجب کاهش اين ويتامين در سبزيجات مي شود .

شما از ويتامين C زياد شنيده ايد و از تأثير آن بر سرماخوردگي آگاهيد ، دليل اين همه فوائد ويتامين C در بدن چيست؟ اين ويتامين چه اعمال ديگري در بدن انجام مي دهد؟

ويتامين C در واکنشهاي شيميايي بدن به عنوان يک حمل کننده الکترون عمل مي کند ، اين ويتامين مهمترين آنتي اکسيدان*** محلول در آب است . آنتي اکسيدان به موادي گفته مي شود که با حرکت در خون ، مواد شيميايي را که به بافتها لطمه مي رسانند را خنثي مي کنند.  به اين دليل است که ويتامينC در جلوگيري از بروز يا بهبود بسياري از بيماري هاي مزمن دوران کهنسالي مؤثر است .

اين ويتامين نقش زيادي  در بدن ايفا مي کند که دانستن آن براي شما بي فايده نيست :

· ويتامين  C ، در سلامت پوست و لايه هاي محافظتي بدن مؤثر است. پوست انسان را با طراوت نگاه مي دارد و موجب جواني پوست مي شود ؛  به همين دليل است که به مخلوط  يک قاشق آب ليموي تازه و يک قاشق عسل در يک ليوان آب سرد که صبحگاه خورده شود، اکسير جواني گويند. ويتامينC موجب حفظ پوست در برابر اشعه ماوراء بنفش خورشيد مي شود از اينرو کساني که در معرض نور مستقيم خورشيد هستند بهتر است براي حفاظت از پوستشان ويتامينC بيشتري مصرف کنند .

· با کمبود مصرف ويتامين  Cپوست خشک مي شود و در زير آن ، خون مردگي هايي به صورت دانه دانه مشاهده مي شود . لثه زخم شده و دهان خشک مي شود ، در واقع يکي از بارزترين علائم کمبود ويتامين C اين است که اگر بازو يا ران فرد را لمس کنيد پوست او دانه دانه و بر جسته احساس مي شود .

ويتامين C ، موجب افزايش ايمني بدن در برابر بيماري ها مي شود ،  به فعاليت مناسب هورموني بدن کمک مي کند . يکي از نکاتي که در مورد اين ويتامين قابل ذکر مي باشد ، اين است که طي تحقيقاتي که آخرين آنها در سال 92 صورت گرفت مصرف ويتامين  Cاز بروز سرماخوردگي جلوگيري نمي کند بلکه به تخفيف عوارض آن کمک مي نمايد از اينرو توصيه مي شود درطول مدت سرماخوردگي ، مواد غني ازويتامين C  به وفور مصرف شود. از تأثيرات ديگر اين ويتامين ، افزايش جذب آهن موجود در غذا است ؛ از اينرو توصيه مي شود ، به عنوان پيش غذا سالادهاي حاوي سبزيجات خورده شود تا ويتامين C موجود درآن جذب آهن غذا را افزايش دهد . کساني که مبتلا به کم خوني هستند و رژيم غني از آهن و اسيد فوليک دارند، مصرف ويتامين C به استفاده بيشتر بدن آنها از آهن خورده شده کمک خواهد کرد .

عوارض کمبود ويتامين C ، زماني ظاهر مي شود که بيش از يکماه ويتامين بسيار کم دريافت شود ؛ دراين زمان بيماري اسکروي با عوارضي که گفته شد ظاهر شده و در اثر عدم درمان منجر به مرگ فرد مي شود . کمبود اين ويتامين حتي در نوزادان هم ديده مي شود ، کودکاني که از شير مادر تغذيه نمي کنند و اين ويتامين را از منابع ديگر نيز دريافت نمي کنند ، لثه هاي زخمي و خون آلود دارند که علامت کمبود ويتامين است .

ميزان ويتامين مورد نياز بدن در يک فرد بالغ روزانهmg  600 است که در بارداري و شير دهي نياز بدن به آن افزايش مي يابد.

در صورتي که براي حفظ رنگ سبزي ها از بي کربنات سديم استفاده شود vit C به ميزان زيادي تخريب مي شود .

منابع غذايي ويتامينC کدامها هستند؟

ويتامين C ، هم در بافتهاي گياهي و هم دربعضي محصولات حيواني موجود است . غني ترين منابعC ، ميوه ها و سبزي ها هستند ، آب مرکبات نيز داراي ميزان زيادي ويتامين C است.

74 ميلي گرم vit C دارد	هر کيوي
341 ميلي گرم vit C دارد	هر فلفل سبز
74 ميلي گرم vit C دارد	هر پرتقال
68 ميلي گرم vit C دارد	يک برش بزرگ طالبي
124 ميلي گرم vit C دارد	1 ليوان آب پرتقال تازه

 

ويتامين C به ميزان توصيه شده و با حداقل 1 ليوان آب خورده شود تا معده را آزار ندهد .

توت فرنگي ، کلم بروکلي ، گريپ فروت ، گوجه فرنگي ، انبه ، ليمو ، گل کلم ، سيب زميني ، هندوانه ، اسفناج ، کلم ، نارنگي و ديگر ميوه ها و سبزي ها ، منابع گياهي داراي ويتامين C و جگر ، منبع حيواني داراي ويتامين C است.

سيگاري ها و زناني که از قرصهاي جلوگيري از بارداري استفاده مي کنند نياز بهVitC بيشتري دارند.

افرادي که بيش از نيازشان vit C دريافت مي کنند بدنشان به ميزان زياد vit C وابسته شده و با دريافت در حد استاندارد مبتلا به کمبود مي شوند .

مصرف مکمل VitC نبايد خود سرانه باشد خصوصاً در افرادي که مبتلا به ديابت هستند ، چرا که کليه آنها سنگ ساز است ؛ همچنين افرادي که به آنها رژيم غذايي کم نمک توصيه شده با مشورت پزشکVit C  تکميلي دريافت کنند ، زنان باردار و شيرده نيز بايد با توصيه پزشک VitC دريافت کنند.

کارشناس تغذيه تبيان

ويتامين K ؛ ضروري براي انعقاد خون

 

کشف ويتامين ها و آشنايي با خواص آنها، دانشمندان را بر آن داشت که در جستجوي تعداد بيشتري از ويتامين ها باشند.

در سال 1935 يک دانشمند دانمارکي طي يک سري تحقيقات ، متوجه وجود يک نوع ويتامين در بدن مرغ شد که ضد خونريزي بود. اين دانشمند آن را ويتامينK ناميد.

تاکنون دو نوع ويتامين به نام K1 و K2 که فرمول ساده آنها تفاوت جزئي با هم دارد، شناخته شده اند.

ويتامين K محلول در چربي بوده و تا حدودي در برابر حرارت پايدار مي باشد، ولي در مقابل نور بسيار حساس بوده و فاسد مي شود. ويتامين K مصنوعي به شکل هاي محلول در آب است و فرمول شيميايي آن شباهت زيادي به ويتامينK طبيعي دارد و اثرات آنها با يکديگر برابرند.

به دليل اينکه ويتامين K طبيعي ، محلول در چربي است، براي هضم و جذب آن، صفرا لازم است، ولي ويتامين K مصنوعي که محلول در آب است احتياجي به ترشح صفرا ندارد.

مقدار کمي از اين ويتامين ، در کبد ذخيره مي شود که اين مقدار فقط نياز يک هفته بدن را تأمين مي کند و هر چه هوا گرم تر باشد، نياز بدن به ويتامين مزبور نيز بيشتر مي شود.

بعضي از اشخاص در تابستان و در هواي گرم دچار خونريزي مانند خونريزي بيني مي شوند. اين علائم نشانه کمبود ويتامين K در بدن است؛ زيرا اين ويتامين براي انعقاد خون لازم است و بدون وجود اين ويتامين کبد نمي تواند پروترومبين ( عامل انعقاد خون ) بسازد.

منابع غذايي ويتامين K شامل : جعفري، کلم، اسفناج، گل کلم، کاهو، گوجه فرنگي، کرفس، لوبيا سبز، شاهي، شلغم و نخودسبز پخته است. همچنين در شير، گوشت و ميوه جات به مقدار کم وجود دارد.

ويتامين K غير از منابع غذايي، توسط باکتري هاي روده نيز ساخته مي شود. به همين دليل کمبود آن در انسان نادر است.

اشخاص سالم که تغذيه صحيح و مناسبي دارند، نيازي به دريافت اضافي ويتامين K ندارند؛ زيرا مواد غذايي مصرفي آنها مي تواند کمبود اين ويتامين را جبران کند. ولي در افرادي که دچار بيماري هاي روده هستند، چون ممکن است ميکروب هاي روده نتوانند ويتامين K بسازند و يا اينکه ويتامين نام برده به اندازه کافي جذب نشود، لازم است مصرف غذاهاي حاوي اين ويتامين را افزايش دهند.

کمبود ويتامين K

در شرايط زير امکان کمبود اين ويتامين وجود دارد :

- زماني که سوء جذب چربي ها وجود داشته باشد.

- در شرايطي که درمان با آنتي بيوتيک صورت بگيرد ( به دليل از بين بردن باکتري هاي روده )

- بيماري کبدي

کودکان زودرس و کودکاني که فقط از شير مادر تغذيه مي کنند، از نظر احتمال خونريزي، بيشتر در معرض خطر هستند، چون شير مادر به دليل استريل بودن، ميکروب کمتري در روده به وجود مي آورد ، بنابراين ويتامين K در بدن ساخته مي شود.

زماني که سوء جذب چربي ها در بدن وجود دارد، شکل مصنوعي ويتامين K که محلول در آب است، مورد استفاده قرار مي گيرد.

ويتامينها و املاح (1)

 

"  چگونه ويتامينها را دسته بندي مي کنيم ؟  "

- ويتامين به چه معناست ؟ به دليل اينکه تصور مي شد ويتامينهاي اوليه اي که کشف شدند از جنس آمين (Amin) هستند و يک ماده حياتي ( vital ) مي باشند آنها را (vital amin ) يا ويتامين نام نهادند .

ويتامينها کلا موادي هستند که در بدن به ميزان کم موجود مي باشند و در غذاها به ميزانهاي متفاوت وجود دارند . ويتامينها براي عملکرد طبيعي بدن ضروري اند و کمبود آنها موجب بروز بعضي عوارض و گاهي بيماري مي شود . نامگذاري ويتامينها که 13 خانواده هستند با حروف الفبا صورت مي گيرد .

ويتامينهاي محلول در چربي : ويتامين A ، ويتامين D ، ويتامينE  و ويتامينK  هستند و ويتامينهاي محلول در آب : ويتامين هاي خانواده B و ويتامين C هستند .

اين تقسيم بندي اوليه بدليل تفاوت در جذب ، عملکرد و ذخيره آنها در بدن و بر اساس قابليت حل شدن در آب يا چربي مي باشد . با پيگيري مطالبي که در آينده ، درباره ويتامينها ارائه خواهد شد ، اطلاعات بيشتري راجع به انواع آنها بدست خواهيد آورد .

ويتامينها و املاح  (2 )

"  چرا دانستن اطلاعات کافي در مورد ويتامينها امري ضروري است ؟  "

با سلام دوباره ، در مطالب قبلي اطلاعات اوليه اي راجع به ويتامينها بدست آورديد . افزايش اطلاعات در اين رابطه به شما کمک مي کند تا بدانيد آنچه مصرف مي کنيد چه فوائدي دارد . مثلا خيلي مهم است که  بدانيم ميوه اي که مصرف مي کنيم محتوي کداميک از ويتامينهاي ضروري بدن ماست و يا بدن ما به چه ميزان از يک ويتامين خاص نياز دارد ؟ يا اينکه شعارهاي به کار رفته در تبليغ مواد خوراکي چقدر با حقيقت تطابق دارد ؟

اگر يک عارضه خاص در شما ظاهر شد مثلا اگر گوشه لب شما زخمي پديد آمد ، دليل آن چيست ؟ آيا مي تواند در اثر کمبود يک ويتامين باشد ؟ راحت تر خواهد بود اگر ما با اطلاعاتي که در رابطه با ويتامينها بدست آورده ايم خودمان را درمان کنيم تا اينکه به يک پزشک مراجعه کرده و او با تجويز داروهاي متفاوت درصدد حل مشکل ما برآيد . گاهي يک مادر با دقتي که در کودک خود دارد و با اطلاعات ذهني خود به راحتي مي تواند وجود يک عارضه را در کودک خود حس کند ،  آنرا با يک متخصص در ميان بگذارد و يا حتي خودش با توجه به اطلاعاتي که کسب کرده ، آنرا درمان کند .

کمبود يک ويتامين مساله ساده اي به نظر مي رسد ، زيرا راه درمان آن ، غذا است که ما هر روز با آن در تماس هستيم ، ولي گاهي عواقب جبران ناپذيري در پي دارد ، مي توان از آن جمله کوري در اثر کمبود ويتامين A را نام برد .

ما مي خواهيم با يک ارتباط صميمي ، اطلاعاتي در اين رابطه در اختيار شما خواننده محترم بگذاريم تا آرامش خيال شما را فراهم سازد  . پس منتظر مطالب دنباله دار ما در زمينه ويتامينها باشيد .

کارشناس تغذيه